Kim była Grażyna Żarko?
W podcaście "Pokój Zbrodni" przedstawiono historię Grażyny Żarko, fikcyjnej internetowej postaci starszej, głęboko religijnej kobiety, która komentowała zachowanie młodych ludzi. Nagrania publikowane w 2012 roku dotyczyły między innymi wychowania dzieci, religii, gier komputerowych, muzyki i piłki nożnej. Grażyna Żarko głosiła celowo przerysowane, prowokacyjne poglądy, także na temat karania nieposłusznych uczniów. Z czasem filmy wywoływały coraz ostrzejsze reakcje. W postać wcieliła się Anna Lisak, emerytowana nauczycielka, która przez 40 lat pracowała w przedszkolu. Projekt stworzyli Bartłomiej Szkop i Grzegorz Cholewa. To oni przygotowywali scenariusze i ustalali granice roli.
Zobacz też: Ludzie fascynują się psychopatami. Nie każdy wie, czym jest efekt aureoli
Miliony wyświetleń, tysiące komentarzy i fala agresji
Według danych serwisu Computer Świat z 23 lipca 2012 roku 14 krótkich filmów z Grażyną Żarko odtworzono ponad 2 miliony razy, a pod nagraniami pojawiło się ponad 74 tysiące komentarzy. Obok polemik publikowano wulgarne wpisy, życzenia śmierci i groźby. Powstawały też materiały pokazujące symboliczną przemoc wobec bohaterki, między innymi z wykorzystaniem gry komputerowej. Anna Lisak mówiła później w materiale TVN, że widziała nagrania, na których Grażyna Żarko była zabijana pistoletem i siekierą. Przyznała, że po ich obejrzeniu się rozpłakała.
Zobacz też: "Styrta się pali". Nieznane kulisy historii, która zniszczyła życie pani Jadwigi
Prowokacja wyszła na jaw. Nie zgłoszono sprawy organom ścigania
21 lipca 2012 roku opublikowano film "Grażyna", w którym ujawniono, że postać Grażyny Żarko była elementem wyreżyserowanej prowokacji. Twórcy zakończyli projekt wcześniej, niż planowali. Jednym z podawanych powodów była troska o bezpieczeństwo Anny Lisak. Część osób zaangażowanych w internetową nagonkę później przeprosiła. Pojawiły się jednak także pytania o odpowiedzialność twórców za formę prowokacji i jej skutki. Rozważano zawiadomienie organów ścigania, ale ostatecznie nie złożono zawiadomienia. Wyjaśniono też różnicę między obraźliwymi komentarzami, życzeniami śmierci a groźbą karalną.
Zobacz też: Ciało Grażyny Ż. odnaleziono po siedmiu latach na posesji męża. Sąd przyznał mu odszkodowanie